Hüzne Göbek Atmak 1 Bölüm Fesüphanallah

 HÜZNE GÖBEK ATMAK-1.BÖLÜM - FESÜPHANALLAH

Evet, bugün sizlere ne zaman dinlesek kalkıp göbek attığımız hatta dahası yabancı ülkelerde elde ettiğimiz sportif başarıları kutlamak için bile çaldırıp hep birlikte eğlendiğimiz ama aslı ağıt olan türkülerimizden ve hikayelerinden bahsedeceğim.

O zaman lafı uzatmadan hemen başlayalım.

1- GEMİLERDE TALİM VAR

Reşat Ekrem Koçu’nun anlattığına göre Recep adında bir bahriyeli erimiz Avusturyalı bir sanatçı olan Blanche’a aşık olur. Ancak Blanche kendini biraz naza çekmektedir ve bu arada başka aşıkları da vardır.

Derken bir gün Recep, bu kadının kapısı önünde herhalde Blanche’ın diğer aşıklarından biri tarafından öldürülür.

Recep’in öldüğünü gören Blanche, ardından bir ağıt yakar.

Gemilerde talim var

Bahriyeli yârim var

O da gitti sefere  

Ne talihsiz başım var

Hani benim Receb’im, Receb’im 

Sarılı da vereceğim

Almazsa karakola gideceğim

Evet, Recep bu kez dönülmez sefere çıkmıştır, sevgilisi o üzüntüyle ‘’Hani benim Receb’im ben ona sarılıvereceğim . Eğer beni almazsa karakola gideceğim ‘’ Demektedir ama nafile. Recep’in geri döneceği yoktur. 

Bu arada hemen belirtelim kız ‘’ Sarı lira vereceğim, almazsa da karakola gideceğim .’’ Demiyor. Dese zaten bayağı bir mantıksızlık yapmış olur hem kendini hem sarı sarı liraları vermekle. Kızcağız ‘’ eğer kalkarsa nazlanmayı bırakıp sarılıvereceğim’’ Diyor.

Seneler sonra biz ne yapıyoruz? Bu türküyle göbek atıyoruz.

2- BAĞA GİRDİM BAĞ BUDANMIŞ ( 15 YAŞINDAKİ NAZİFE HANIM )

Efendim bu türküyü Kemal Sunal’ın ‘’ Tosun Paşa ‘’ Filminden bilmeyen yoktur. Tellioğulları ile Seferoğulları kadınları hamamda bu türkü ile bir yandan göbek atarken bir yandan birbirlerine nispet yaparlar ve en sonunda şaç saça- baş başa kavga ederler.

Peki bu türkü öyle göbek atılacak bir türkü müdür? 

Tekirdağ/ Şarköylü Hasan adlı bir genç, on beş yaşındaki sevgilisi Nazife’yi memleketinde bırakıp askere gider. Ancak Nazife’de başka birinin de gözü vardır ve kısa sürede Nazife’nin adını çıkarırlar bu gençle. Hatta dedikodulara göre Nazife pek çok gençle uygunsuz şeyler yapmaktadır. Nazife’nin namusunun kirlendiği dedikodusu yayılır.

Derken Hasan askerden döner. Duyduklarına inanır ve o üzüntüyle başlar çalıp çığırmaya.

Bağa girdim bağ budanmış

Bağa bülbül dadanmış

On beş yaşında Nazife de Hanım

Kimlere aldanmış…

Bağ Nazife’dir, bağa dadanan bülbüller de sözde Nazife’ye dadanan köyün gençleri… Bağ budanmıştır, yani Nazifenin namusu kirlenmiştir (!) 

Derken on beş yaşındaki Nazife dayanamaz. Hele de sevdiği gencin de kendisinden yüz çevirmesine hiç dayanamaz ve muhtemelen intihar eder. Hasan bunu da ekler ağıdına:

Çıktım Şarköy'ün yoluna 

Sıra sıra zeytinler

On beş yaşında da Nazife de hanıma

Yazık ettiler

3- DOM DOM KURŞUNU

Göbek atarken bizi kan ter içinde bırakan türkülerden biridir.

Peki türkünün hikayesi nasıldır?

Âşık Mahzuni Şerif'in memleketi Kahramanmaraş'ın Afşin ilçesine bağlı Berçenek köyünde, o dönemde sanatçının evinin defalarca hedef alındığı bilinmektedir. Bir gün köy kahvesinde arkadaşlarıyla oturduğu sırada Mahzuni Şerif'e yönelik silahlı bir saldırı düzenlenir.Ancak mermilerden biri Mahzuni Şerif yerine yanındaki en yakın arkadaşının veya köyden bir gencin alnının ortasına, iki kaşının arasına isabet eder ve arkadaşı hayatını kaybeder. 

Bunun üzerine Aşık Mahzunî alır sazı eline ve başlar söylemeye:

Kaşların arasından

Domdom kurşunu değdi

Bir avcı vurdu beni

Bin avcı beni yedi

Ah dedim ağladım

Yaremi bağladım

Eğdi yar boynun eğdi

Mevlam kerimdir dedi

Hançer yarası değil

Domdom kurşunu değdi

Gel gel gümle gel

Gel gel gümle gel

Gel böğrüme domdom kurşunu

Evet, bizlere göbek attıran bu ağıt ile ilgili olarak Aşık Mahzunî bir röportajında eserin farklı bir yönüne daha değinmiş; türkünün bir kısmının eşi Fatma Mahzuni'ye olan duygu ve sevgisini anlattığını, iki kaşın arasından süzülen güzelliğin aşığının gönlünü yaraladığını belirtmiştir. Ayrıca sözlerde geçen "Hançer yarası değil domdom kurşunu değdi" ifadesinin Hz. Hasan'ın alnına vurulan darbeyle öldürülmesine bir gönderme içerdiğini de dile getirmişir.

Velhasılı her halukarda türkü öyle duyduğumuzda göbek atmamızı gerektiren bir türkü değil. 

4- ANGARA’NIN BAĞLARI, BÜKLÜM BÜKLÜM YOLLARI.

Kırşehir’de yaşamakta olan bir genç, bir kıza sevdalanır ama bu arada da o yılların en yaygın ve ölümcül hastalığı vereme yakalanır.

Genci alıp yolları büklüm büklüm olan Ankara’ya getirirler. Ankara’da bir taraftan tedavisine bakılırken bir taraftan da bir bağ evinde ikamet eder ama kendisi Ankara’da iken Kırşehir’deki sevgilisini bir başkası ile evlendirdikleri haberini alınca bir taraftan alkol komasına girecek şekilde içerken bir taraftan da iyi bir halı dokumacısı olan sevgilisinin ardından acıklı bir bozlak patlatır.

İp attım ucu galdı da tarakta gücü galdı

Ben sevdim, eller aldı, içimde acı galdı

Angara’nın bağları da, büklüm büklüm yolları

Ne zaman zerhoş oldun da galdıramıyon golları?

Peki bu acıklı bozlak nasıl göbek havasına dönüşür? İşte işin en kolay tarafı budur. Dünyanın en acıklı şarkısı- türküsü Ankara pavyonlarına düşmeyegörsün, anında oyun havasına dönüşür. Burada da olan odur.  

Veremli gence ne mi oldu? Muhtemelen veremden ölmüştür. 1950’li 60’lı yıllarda vereme yakalanıp da kurtulmak mucizeydi. 

 ****

5- FESÜPHANALLAH

Peki bir taraftan 

Arkası gelmez dertlerimin, bıktım illallah

Biri biterken öbürü de başlar, vermesin Allah

Böyle gelmiş böyle gidecek korkarım vallah’

Yok mu çaresi dostlar, fesüphanallah 

Âlemin keyfi yerinde yine maşallah

Bize de bir gün kader güler, güler inşallah

Böyle gelmiş böyle gidecek korkarım vallah’

Yok mu çaresi dostlar, fesuphanallah

Diye dert yanmak, sonra o dert yanan sanki biz değilmiş gibi şıkır şıkır göbek atmak nasıl bir manyaklıktır? 

Hem ‘’Arkası gelmez dertlerimin, bıktım illallah’’ diyorsun hem de hiçbir derdin yokmuş gibi göbek atıyorsun. Dünyanın her yerinde eminim psikolojik bir vak’adır bu durum ama Türkiye’de gayet normal.

İşin daha da vahimi : Buraya kadar saydıklarımdan daha vahim türkülerimiz var. 

Onlar da gelecek bölümde…

NOT: Videoda arkası gelmez dertler içinde inim inin inleyen bacılarımızın acıklı durumlarını izleyeceksiniz / ya da izliyorsunuz. ( Oryantal göbek  dansımız eşliğinde  acıdan  kıvrım  kıvrım  dansözlerimizin  görüntüleri de  var  bu  şarkıya birlikte  ama  sitede  çoluk var,  çocuk  var,  bayan  okuyucular var. Hele  bir de Tülay Mavi Yıldırım var  ki  geçen  senelerde yanılıp da böyle   bir video yayınladım  diye - haklı  olarak - '' Maşallah  siteyi  erkekler kahvesine  döndürmüşsünüz.''  diye bayağı  bir başımın  etini  yemişti. )